Avukatlık mesleği geleceğe nasıl hazırlanmalı?

Son üç yılı değerlendirdiğimizde, üzerinde en çok konuşulan konunun yapay zekâ olduğu aşikâr. Bu teknolojinin dünya düzeninde köklü değişikliklere yol açacağı kaçınılmaz görünüyor.

Beyaz ve Mavi Yaka

Beyaz ve mavi yaka tanımı, meslek gruplarının zihinsel ağırlıklı çalışmakla fiziksel ağırlıklı çalışmalarının farkını anlatan bir terim olarak yıllardır kullanılır.

Ancak zihinsel ağırlıklı çalışmayı homojen görmemekte fayda var. Beyaz yaka olarak tabir edilen bir kişi günlük rutin işleri yaparken, bir diğeri çok daha fazla zihinsel aktivite gerektiren işlerle uğraşabilir. Bugüne kadar her iki grup da beyaz yaka olarak tanımlanmakla birlikte, ayrım daha çok gelir farkı üzerinden yapılıyordu.

Yapay zekâ teknolojilerinin geleceği nasıl şekilendirebileceğini daha doğru öngörebilmek için beyaz yaka / mavi yaka ile yapay zekânın ilişkisini irdelemekte fayda var. Mavi yakadan başlayalım; henüz yapay zekâ fiziksel işlerde kendisini göstermedi. Ancak bu, göstermeyeceği anlamına gelmiyor. Görüntü işleme teknolojileriyle elde ettiği verilerle dünyanın en iyi sırt masajını yapan masör henüz hayatımıza girmedi.

Beyaz yakada ise işler daha hızlı ilerliyor. "Bilgisayarla sohbet" ile başlayan bu değişim, artık bilgisayarın kendi başına iş yapmasına evriliyor. Literatüre "ajan" olarak giren Agentic AI kavramı tam olarak bu: sohbetin ötesinde, bilgisayarın sizin yerinize iş yapması, çözüm üretmesi, değer katması.

Örneğin yapay zekânın sizin risk eşiğinizi değerlendirip sizin adınıza finansal işlemler yapması bugün için uzak olabilir. Yapay zekâ henüz size ilaç yazamıyor, teşhis koyamıyor; sizi hukuken yargılayamıyor, cezalandıramıyor.

Ancak yapay zekâ bilgisayarınızın masaüstünü temizleyebilir. Belgelerinizi gruplayabilir, yeni klasörler açabilir. "Bana 15 dk sonra müvekkili aramamı hatırlat" komutunuzla telefonunuzun alarmını kurabilir. Bir belgeyi müvekkile anlatılacak şekilde yeniden düzenlemek bugünün teknolojisiyle mümkün.

Yapay Zekâ Personeli

Yukarıdaki tespitler bizi şunu düşünmeye zorluyor:

Bu işleri kimler yapıyordu?

Beyaz yakanın zihinsel çalışma yoğunluğu düşük, rutini yüksek olanları.

Bir asistan sizin için faturalarınızı topluyor, ajandanızı tutuyor, kimi aramanız gerektiğini hatırlatıyordu. Bütün bunları ve benzerlerini yapay zekâ yapabiliyorsa, ilk tespitimiz şudur: zihinsel yükü düşük, rutini yüksek tüm işler köklü bir değişimin eşiğinde. Soru şu: Bu rutini gelecekte insan mı, makine mi yapacak? Bir hukuk bürosu, rutin işleri yapacak bir icra kâtibi mi istihdam edecek, yoksa aynı rutini üstlenen bir yapay zekâ personeli mi?

"Yapay zekâ personeli" — İngilizce karşılığıyla "AI Employee" — çok sık duyduğumuz bir kavram değil. Bizim bu kavramla anlatmaya çalıştığımız çerçeve şu: rutin işleri sizin yerinize yapan, sizi angaryadan kurtaran, zihninizin gerçek kapasitesini kullanmasını mümkün kılan bir yardımcı.

Biz TurkHukuk.ai olarak tam olarak bunu inşa ediyoruz.

Avukatlara sunacağımız yapay zekâ personelinin adı, nam-ı değer Kalfa.

Amacı; avukatın hayatını kolaylaştırmak, mesleğine odaklanmasını sağlamak ve gerçek potansiyelini ortaya çıkarmak.

TurkHukuk.ai Kalfa

Hedefimiz büyük: dünyanın en iyi hukuk ve yapay zekâ platformunu inşa etmek ve onu ülkemiz hukukçularına sunmak.

Bu büyük bir iddia. Bu yüzden iddiayı değil, ölçülebilir kanıtı ortaya koyuyoruz.

Türkiye ve Avrupa'nın titizlikle ağırlıklandırılmış, 21 GB büyüklüğündeki hukuki veri setiyle eğittiğimiz HukukBERT, platformun kalbinde yer alıyor. Performansını da gizli bir tablo olarak değil, Hugging Face'te herkese açık bir benchmark olarak yayınladık: 750 soruluk, dört şıklı, borçlardan cezaya, icra-iflastan markaya, idareden iş ve aile hukukuna kadar onlarca alana yayılan bir Türkçe hukuk testi. MIT lisanslı; yani indirip kendiniz ölçebilirsiniz.

Bu testte HukukBERT %84 doğruluğa ulaşıyor; en yakın model %78'de kalıyor. Bir wrapper böyle bir sayıyı yayınlayamaz — çünkü test edilecek bir modeli yoktur.

HukukBERT bir anlama ve çıkarım motorudur: belgeyi ve kararı okur, içindeki kanun atıflarını sizin için ayıklar, dava kararlarını algılar. Kalfa ise bu anlama yeteneğinin üstüne kurulu, sizin yerinize iş yapan katmandır. Tamamı ekibimizce geliştirilen belge sistemiyle Kalfa sizin için önemli yerlerin altını çizebiliyor, rutini sizin yerinize yürütebiliyor.

UYAP entegrasyonumuz eksiksiz. Tüm dava dosyalarınızı TurkHukuk.ai sunucularına güvenle aktarıyor ve kişisel arşivinizi tutuyoruz.

Ve modelin ne yapabildiğini anlatmak yerine gösteriyoruz. Aşağıdaki ekran, tek bir konuda 464 kararı taradıktan sonra HukukBERT'in çıkardığı tabloyu gösteriyor: kararların yerel mahkeme / istinaf / Yargıtay dağılımı, hüküm türleri (red, kısmen kabul, kabul, onama…), dava konuları ve mahkeme kırılımı — yani bir içtihat yığınının, üzerinde gezilebilir bir haritaya dönüşmüş hâli.

Yazılım ve yapay zekâ alanında Kalitte ve Aibrite olarak sahip olduğumuz 25 yılı aşan teknik deneyim; hukuki konular, yapay zekâ güvenliği ve ahlaki boyutlar üzerine uzun yıllardır yaptığımız Ar-Ge çalışmaları, hedefimize adım adım yaklaşmamızı sağlıyor.

Avukatlık Mesleği

Geleceğin dünyası heyecan verici görünüyor ve rutin işlerden arınmış zihinlere büyük fırsatlar sunuyor. Peki bir avukat bu yeni düzene nasıl ayak uydurmalı?

Bizce avukat, rutin işlerle zihnini yormayı bırakmalı ve eforunu mesleki derinleşmeye yönlendirmeli. Avukatın zihinsel enerjisi, yeni dünya düzeninde ortaya çıkacak denklemlerin hukuki çözümlerine odaklanmalı. Çünkü asıl değer orada:

• Yapay zekâyla otonom sürülen bir aracın kaza yapmasının hukuki sorumluluğu nedir?
• Önlenemeyen bir kazada bu araç hangi tercihleri yapmalı; bu tercihlerinden dolayı yargılanabilir mi? İki yetişkin yerine bir çocuğa çarpmayı tercih eden bir model doğruyu mu yapmıştır?
• Yapay zekâya ne kadar özgürlük alanı tanımlanmalı?
• Yapay zekâ ahlaki değerleri hangi kaynaklardan öğrenmeli?
• Askeri alanda yapay zekâ kullanımının sınırları ne olmalı?

Bu örnekler çoğaltılabilir. Ortak noktaları şu: hiçbiri rutin değil ve hiçbirini bir makineye devredemezsiniz. Geleceğin avukatının değeri tam olarak buradan doğacak.

Netice

Hedeflerimize ulaşmak için tüm ekibimiz yoğun çalışıyor. Sahip olduğumuz 25 yıllık tecrübe, 18 yıllık Orta Doğu Teknik Üniversitesi Teknokent Ar-Ge deneyimimiz ve güçlü finansal yapımızla, dünyanın en iyi hukuk ve yapay zekâ platformunu inşa etmeyi ve ülkemizi hukuk teknolojileri konusunda en ileri seviyelere taşımayı hedefliyoruz.

Amacımız bir sonraki geçici "legaltech startup" olmak değil; kalıcı ve güvenilir ortağınız olmak.